Simmerblau Rebalancing Burnout Coaching Trainingen

Omgaan met woede

maandag 23 oktober 2017 | Onderwerpen: woede, boosheid, emotie, geweld, spanning, kracht | Reageer

Woede is een emotie die onderzoek verdient!

Woede is een krachtige emotie die doorgaans slecht begrepen wordt. Wanneer we onze woede ongecensureerd en openlijk tonen lopen we het risico om afgekeurd, genegeerd of gestraft te worden omdat de algemene opvatting is dat we onze woede dienen te beheersen. De kracht van woede én het oordeel op woede maakt dat deze emotie overweldigend en beangstigend kan voelen. Maar aangezien geen enkele emotie nutteloos is, is het van belang om woede beter te leren kennen.

Enige tijd geleden nam ik deel aan de 3-daagse workshop van Wilko Iedema over dit thema, genaamd “de woede trilogie”. Met behulp van verschillende oefeningen, actieve meditaties, ademwerk, zelfonderzoek en deelrondes werd woede onderzocht en doorvoelt. Voor mij werd gedurende deze dagen heel duidelijk dat ik -wanneer ik woede voel- ik deze kan zien als een zeer zuivere kracht die me de weg wijst en me verteld wat echt belangrijk is voor me. Bij de andere deelnemers ontstonden vergelijkbare inzichten.


Het is van groot belang om woede te erkennen, te doorvoelen en te uitten. Dit geldt voor alle emoties maar voor woede zeker. Als je onrechtvaardig behandeld wordt, je niet-gezien of niet-gehoord voelt, wordt belogen of bedrogen, dan word je op een zeker moment hoogstwaarschijnlijk boos. En terecht. Jouw grenzen worden overschreden en je hebt het recht om daar iets over te zeggen. Toch is het voor velen moeilijk om boosheid te uitten omdat het je mogelijk in conflict brengt met anderen. Wanneer we besluiten ons ongenoegen niet kenbaar maken -uit angst voor een conflict- verdwijnt het echter niet. Wel kunnen we het onderdrukken. Wanneer we dat vaker doen wordt er onderhuids een reservoir opgebouwd van ingehouden woede en frustratie. Onderdrukken en inhouden kost veel energie; de natuurlijke weg van de emotie is namelijk een beweging naar buiten, naar ontlading. Wanneer we onze emoties inhouden, verkeren we eigenlijk in een permanente crisissituatie want er is geen totale ontspanning meer mogelijk.


DE ANGST VOOR (ONGEWENSTE) EMOTIES

Waar komt dat inhouden en onderdrukken vandaan? Het merendeel van de mensen is opgevoed in een omgeving waarin we als kind ons gedrag moesten aanpassen aan wat wenselijk was voor onze ouders of opvoeders. Opvoeders vinden vaak dat kinderen die woedend zijn hun gezag aantasten. Ze gebruiken dan macht of autoriteit in de liefdevolle relatie met het kind maar plegen daarmee echter verraad. Het kind krijgt de boodschap dat het alleen liefde waard is wanneer het zich lief en gehoorzaam gedraagt. Het kind gaat zich aanpassen omdat het afhankelijk is van de zorg en het contact met de ouder. Het kind is nog niet in staat om voor zichzelf op te komen en gaat zijn ware gevoelens inslikken.


DE VERMOMMINGEN VAN WOEDE

Wanneer iets onder druk staat moet er af en toe iets gebeuren om de ergste stoom af te blazen. Liefst wel op zo’n manier dat ware boosheid wordt toegedekt. Immers; het risico op conflict of contactverlies/liefdesverlies dient zo beperkt mogelijk te worden houden. Wilko Iedema noemt deze manieren van uitten “de vermommingen van woede”. De toegedekte woede uit zich dan bijvoorbeeld in cynisme, in onverschilligheid, passiviteit, pleasen, verwijten, sarcasme, frustratie of in een zogenaamde stiltebehandeling. Het verschil tussen de echte woede en de onechte, onderdrukte woede (de vermomming) is dat de eerste de waarheid zegt en de tweede de waarheid maskeert.


DESTRUCTIEVE WOEDE; VERSCHIL TUSSEN MANNEN EN VROUWEN

Wanneer het onderhuidse reservoir vol is en stoom afblazen niet meer helpt, kan een kleine onverwachte ergernis voldoende zijn om ervoor te zorgen dat alle opgebouwde spanning ineens explosief en destructief naar buiten komt. Destructief naar degene die de woede ervaart of naar degene tegen wie de woede gericht is.

Opvallend is hierbij het verschil tussen mannen en vrouwen. Grofweg gesteld uit de destructieve woede zich bij mannen eerder in een onnatuurlijk opblazen van zichzelf en bij vrouwen eerder in het onnatuurlijke ontkennen van zichzelf. Bij mannen zien we dan vaak agressie, dominantie, een gebrek aan empathie en geweld. Bij vrouwen kan het vuur naar binnenslaan; de woede richt zich tegen zichzelf en de vrouw wordt ziek, depressief of raakt uitgeput. Bij vrouwen kan het vuur ook naar buitenslaan: dan verandert de ogenschijnlijke begripvolle vrouw ineens in een furie of een feeks; ze kan uiterst gemeen en manipulatief worden.


CONSTRUCTIEVE WOEDE

Bij een gezonde hantering van alle emoties behoort de mogelijkheid om jezelf kenbaar te maken. Het is van belang om te erkennen dat al jouw gevoelens –zowel negatief als positief- er wél mogen zijn. In tegenstelling tot wat je wellicht geleerd hebt tijdens je opvoeding. Wanneer je je vroegtijdig uitspreekt naar iemand dan hoeft de emotie geen grotere lading te krijgen. Wanneer de ander jou nog steeds niet hoort of ziet dan kun je geleidelijk je boosheid opvoeren (stemvolume). Het stemvolume helpt om jezelf voelbaar te maken bij de ander. Het gaat dus om uitspreken in een vroeg stadium en geleidelijkheid. Wanneer je nog steeds niet gehoord wordt leidt dit tot een gevoel van machteloosheid. Kijk dan wat er wel mogelijk is om duidelijk te maken waarom jij boos bent. Neem jezelf serieus en wees constructief; wellicht helpt het om met iemand anders te praten die je wel hoort zodat in elk geval je woede erkent wordt.


LEREN HANTEREN

Wanneer er bij jou sprake is van veel opgebouwde woede kan het helpen om in een veilige setting je woede alsnog te uiten. De eerdergenoemde workshop biedt daartoe een mooie gelegenheid, maar het kan ook in een therapeutische praktijk waarbij er begeleiding is. Hoe langer de woede niet gevoeld mag worden, hoe groter de druk op de ontlading. Dan is begeleiding van belang omdat je waarschijnlijk veel oordeel hebt op je eigen emoties en daardoor opnieuw kan blokkeren. Door je woede te onderzoeken en waar te laten zijn kun je geleidelijk weer in contact komen met je authentieke zelf. Je kunt leren om op een constructievere manier met woede om te gaan. Dit geeft inzicht en uiteindelijk een enorme ontspanning omdat er niets meer onderdrukt hoeft te worden.


Voor meer informatie over de woedetrilogie kun je klikken op deze link:

http://www.samo-rebalancing.nl/index.php?page_ID=41


- Chris Dijkstra | simmerblau | oktober 2017 -

credits beeldmateriaal
afb. 1. Mysi
afb. 2. Greg Westfall
afb. 3. Onbekend
afb. 4. Leonardo Veras
afb. 5. Kjell Linder

Wil je reageren op "Omgaan met woede"?